Vijf prompt-tips die echt werken (en waarom ze werken)

Er circuleren eindeloze lijstjes met "magische prompts" en trucs die je resultaten zouden verdubbelen. De meeste zijn ruis. Wat overblijft als je de hype wegfiltert, is een handvol principes die rechtstreeks volgen uit hoe een taalmodel werkt: het voorspelt tekst op basis van alles wat er in het gesprek staat. Elke goede prompt-tip is uiteindelijk een manier om die voorspelling in de juiste richting te duwen.

1. Geef context, het model kan niet gokken wat jij weet

Een taalmodel weet niets over jou, je organisatie of je doel, behalve wat er in het gesprek staat. "Schrijf een uitnodiging voor de teamdag" levert een generieke tekst op. "Schrijf een korte, informele uitnodiging voor een teamdag van een IT-afdeling van twaalf mensen; locatie is een kookworkshop; toon mag licht ironisch" levert iets dat je bijna direct kunt gebruiken. Alles wat jij erbij vertelt, wordt onderdeel van de tekst waarop het model zijn voorspelling baseert.

2. Laat zien wat je wilt, met een voorbeeld

Modellen zijn patroonmachines, en niets stuurt een patroon zo sterk als een voorbeeld. Wil je dat een samenvatting er op een bepaalde manier uitziet? Plak er een voorbeeld bij van een eerdere samenvatting die goed was, en zeg "in deze stijl en dit formaat". Dit heet few-shot prompten, en het werkt vaak beter dan een lange beschrijving van wat je wilt, omdat het model het patroon direct kan voortzetten in plaats van jouw beschrijving te moeten interpreteren.

3. Laat het model stap voor stap werken

Vraag je om een eindoordeel in één keer ("is dit contract gunstig?"), dan moet het model het antwoord direct produceren. Vraag je "loop eerst de belangrijkste bepalingen langs, benoem per bepaling wat opvalt, en geef daarna pas je conclusie", dan bouwt het model zijn antwoord op via tussenstappen die in de tekst staan. Omdat elke volgende voorspelling leunt op wat er al staat, worden de tussenstappen letterlijk het fundament van de conclusie. Bij alles wat op redeneren lijkt, maakt dit merkbaar verschil.

4. Reken niet op één perfecte prompt, itereer

De verwachting dat je in één keer de perfecte prompt formuleert, is de grootste bron van teleurstelling. Behandel het eerste antwoord als een concept en stuur bij: "korter", "zakelijker", "de tweede alinea klopt niet, het gaat om een huurcontract, niet om een koopcontract". Het gesprek is je gereedschap; elke correctie wordt context voor het volgende antwoord. Drie korte bijstuur-berichten leveren vrijwel altijd meer op dan tien minuten sleutelen aan één openingsprompt.

5. Stel eisen aan de vorm van de output

Het model weet niet of jij een tabel, drie bullets of een doorlopende tekst verwacht, dus zeg het. "Maximaal 150 woorden", "als tabel met de kolommen risico en maatregel", "in B1-taalniveau", "zonder inleiding, direct het antwoord". Vormeisen zijn voor het model net zo goed stuurinformatie als inhoudelijke context, en ze schelen je het meeste knip- en schaafwerk achteraf.

Wat geen prompt oplost

Eén ding moet gezegd: geen enkele formulering maakt van het model een betrouwbare bron. Een perfecte prompt kan nog steeds een verzonnen feit opleveren, zelfverzekerd gebracht. Prompten stuurt de vorm en de aanpak; het controleren van feiten blijft jouw werk.

Waarom deze principes werken en andere "trucs" niet, is precies het onderwerp van de lessen Waarom werkt een prompt? en De bouwstenen van een prompt, inzicht in plaats van een trucjeslijst.